حل مسئله چیست؟ ۱۵ تکنیک کاربردی برای تقویت مهارت حل مسئله

شما در مواجهه با مسائل و مشکلات چه می‌کنید؟ آیا مسائل خود را حل کرده یا آن‌ها را به حال خود رها می‌کنید؟ آیا در مورد مهارت حل مسئله اطلاعی دارید؟ آیا می‌دانید با تقویت مهارت حل مسئله می‌توانید بسیاری از مشکلات روزمره را حل کنید؟

وقتی ندانید چطور از وضعیت فعلی به وضعیت مطلوب برسید، شما درگیر یک مسئله شده‌اید. درواقع مسئله، همان مانعی است که به خاطر آن به موفقیت نمی‌رسید. متأسفانه بسیاری از افراد در مواجه با مسائل و مشکلات، احساس ترس کرده و فکر می‌کنند نمی‌توانند آن را حل کنند. اما تا کجا می‌توان ترسید؟ زندگی مملو از مسئله و مشکل است که باید تا قبل از تبدیل‌شدن به بحران حل شوند. تا کجا می‌توان نسبت به آن‌ها بی‌اهمیت بود؟ تا کی می‌توان دستیابی به موفقیت را به تعویق انداخت؟ نگران نباشید! ما همراه شما هستیم. در این مقاله ۱۵ مورد از مهم‌ترین تکنیک‌های تقویت مهارت حل مسئله را به شما معرفی می‌کنیم. پس با ما همراه باشید.

چرا مهارت حل مسئله یک مهارت ضروری در دنیای امروز است؟

بگذارید کمی با زبان آمار با شما سخن بگوییم! سازمان بهداشت جهانی، یادگیری مهارت حل مسئله را یکی از ۱۰ مهارت ضرورتی برای زندگی عنوان کرده است. انجمن جهانی اقتصاد نیز این مهارت را به‌عنوان ضروری‌ترین مهارت برای کسب‌وکارهای دیجیتالی در سال ۲۰۲۰ معرفی نموده است. به نظر شما اگر این مهارت یک مهارت ضروری نبود، در این لیست حضور داشت؟

در دنیای امروز افراد با مسائل پیچیده‌ی خانوادگی، شخصی یا کاری دست‌به‌گریبان هستند. مهارت حل مسئله دقیقا همان مهارتی است که همه‌ی افراد برای غلبه بر مشکلات و موانع زندگی به آن نیاز دارند. این مهارت می‌تواند زندگی شخصی یا کاری هر فردی را متحول کند.

امروزه در سازمان‌ها تمرکز بر روی استخدام افرادی است که کمترین تنش و بیشترین کارایی را داشته باشند. آن‌ها به دنبال افرادی با کمترین میزان خطا و اشتباه هستند. زیرا افرادی که مهارت حل مسئله ندارند، معمولا اشتباهات خود را تکرار می‌کنند. تکرار اشتباهات بدون حل آن‌ها، ممکن است برای سازمان‌ها مشکل‌آفرین باشد.

چگونه می‌توانید توانایی حل مسئله را در خودتان محک بزنید؟

آیا تابه‌حال شده در زندگی خود چندین بار دچار یک خطا شوید؟ یا اینکه اصلا می‌دانید در مواجهه با بحران با چه رویکردی به حل مشکلات می‌پردازید؟ مطمئن باشید اگر مدل رفتاری خود را بشناسید، می‌توانید از بروز این اشتباهات تکراری جلوگیری کنید. با انجام تست مدل رفتاری دیسک (DISC) می‌توانید الگوی رفتاری و نحوه‌ی واکنش خود را بسنجید. بسیاری از سازمان‌ها نیز برای شناخت بیشتر در زمان استخدام از این تست استفاده می‌کنند. پس فرصت را از دست ندهید و با انجام تست دیسک زودتر از دیگران به شناخت خود بپردازید.

برای شناخت ویژگی‌های رفتاری، تست مدل رفتاری دیسک را به شما معرفی می‌کنیم.

۱۵ تکنیک طلایی برای تقویت مهارت حل مسئله

۱ـ قبل از حل مسئله، آن را بفهمید

بگذارید با سخنی از انیشتین شروع کنیم. آلبرت انیشتین می‌گوید اگر به من برای حل یک مسئله، ۶۰ دقیقه وقت بدهید، ۵۵ دقیقه آن را صرف فکر کردن درباره خود مسئله و ۵ دقیقه باقی‌مانده را صرف حل آن مسئله می‌کنم. همان‌طور که از گفته‌ی انیشتین پیداست. فهم و تشخیص درست مسئله مهم‌ترین مرحله از این مهارت است. بنابراین در قدم اول، مسئله را به‌صورت واضح و شفاف شناسایی کنید. فهم غلط مسئله تنها منجر به‌صرف وقت برای پیدا کردن راه‌حلی اشتباه می‌شود.

۲ـ مسئله را بشکنید و آن را ساده کنید

هر مسئله و مشکلی را می‌توان به بخش‌های کوچک‌تری نیز تجزیه کرد. سعی کنید مسائل را تا پایه‌ای‌ترین اجزای آن ساده کنید. حال برای هرکدام از اجزای کوچک‌شده راه‌حل بیابید. با این روش بزرگ‌ترین مشکلات نیز در کمترین زمان حل خواهند شد.

۳ـ گزینه‌های مختلف را مطرح کنید

پس از فهم درست مسئله و تجزیه‌ی آن، زمان یافتن راه‌حل می‌رسد. برای پیدا کردن بهترین راه‌حل انتخابی، باید گزینه‌های مختلفی را مطرح کنید. یعنی به‌جای اینکه تمام انرژی و زمان خود را صرف تبدیل ایده‌ی اولیه به یک راهکار کنید. باید حداقل ۱۰ راهکار احتمالی ارائه دهید. این کار باعث خلق ایده‌های جدید می‌شود که احتمالا راهکارهای بهتر و مؤثرتری نیز خواهند بود.

۴ـ بهترین راه‌حل را برای حل مسئله انتخاب کنید

پس از رسیدن به راهکارهای احتمالی، زمان انتخاب بهترینشان رسیده است. برای اطمینان از اینکه بهترین تصمیم را گرفته‌اید باید آن‌ها را بر اساس مزایا و معایب با یکدیگر مقایسه کنید. با این روش انتخابی عاقلانه و مناسب خواهید داشت.

۵ـ به خودتان اعتماد داشته باشید

شاید بزرگ‌ترین لطف در حق خودتان، اعتماد به توانایی‌هایتان باشد. برای حل کردن مسائل جسارت داشته باشید و با آن روبه‌رو شوید. مطمئن باشید که توانایی تصمیم‌گیری برای حل آن را دارید.

شاید برای شما هم سؤال پیش بیاید که آیا در تمامی تصمیم‌گیری‌ها می‌توان به خود اعتماد کرد؟ آیا نحوه‌ی تصمیم‌گیری در سطوح مدیریتی و کارهای روزمره یکی است؟ کاملا مشخص است که تصمیم‌گیری در سطوح مدیریتی همانند تصمیم‌گیری در مورد مسائل روزمره نیست. فردی که به‌عنوان مدیر انتخاب می‌شود باید در این زمینه به دانش و آگاهی لازم برسد و بعد با تکیه‌بر خودباوری به حل مسئله بپردازد. برای رسیدن به خودباوری و اعتمادبه‌نفس برای حل مسائل مدیریتی پیشنهاد می‌کنیم مقاله «هرآن چه باید درباره‌ی تصمیم‌گیری مدیریتی بدانید» را بخوانید. با خواندن این مقاله یاد می‌گیرید چگونه مانند یک مدیر تصمیم بگیرید و به حل چالش‌های پیش رو بپردازید.

۶ـ زود قضاوت نکنید

گاهی احمقانه‌ترین ایده‌ها ازنظر شما، می‌تواند مناسب‌ترین راه‌حل برای مسئله باشد. بنابراین هیچ‌گاه زود قضاوت نکنید و تمامی راه‌حل‌ها را به‌خوبی بسنجید.

۷ـ دیدگاه خود را عوض کنید

اگر در حل مسئله به بن‌بست رسیدید، نگاه خود را عوض کنید. سعی کنید مسئله را از دید افراد یا چشم‌اندازی دیگر مشاهده کنید. این کار به شما کمک می‌کند تصمیمات متعادل و آگاهانه‌تری بگیرید.

۸ـ برای حل مسئله از ایده‌های دیگران کمک بگیرید

قرار نیست تمامی مشکلات را به‌تنهایی حل کنید. می‌توانید از دیگران مشورت گرفته و ایده‌های تازه بگیرید. حتی بیان مشکلات و تفکراتتان با صدای بلند برای دیگران، تأثیر زیادی در یافتن راه‌حل دارد. سایرین ممکن است به نکاتی اشاره کنند که شما به دلیل نزدیکی بیش‌ازحد به مشکل، متوجه آن نشده باشید.

۹ـ صبور باشید

برای رسیدن به راه‌حل مشکلتان، عجله نکنید. صبورانه تمامی راه‌حل‌ها را بررسی کرده تا به راهکار درست برسید.

۱۰ـ هر چه خلاق‌تر باشید راه‌حل‌های بهتری به ذهنتان می‌رسد

خلاقیت همانند شاه کلیدی برای حل مسئله عمل خواهد کرد. هر چه ذهن خلاق‌تری داشته باشید، راه‌حل‌های بیشتری را مطرح می‌کنید. تعداد بالای راه‌حل‌ها اجازه‌ی جست‌وجو را به شما می‌دهد تا بهترین آن‌ها را انتخاب کنید.

۱۱ـ به حل مسئله به‌عنوان سکوی پرش خود نگاه کنید

همه‌ی افراد در طول زندگی به دنبال حل مسائل ریزودرشت هستند. اما گاهی حل مشکل اهمیت حیاتی پیدا می‌کند. مانند حل یک تعارض مهم در سازمان. در این موقعیت فردی که توانایی حل مسئله قوی‌تری داشته باشد، موفق‌تر خواهد بود. بنابراین باید مشکلات را به‌عنوان فرصت‌هایی برای یادگیری ببینید تا در زمان مناسب همانند سکوی پرش، شما را به سمت موفقیت پرتاب کنند.

۱۲ـ از کلیشه‌ها اجتناب کنید

یکی از بزرگ‌ترین چالش‌ها در حل مشکلات، تفکر بر طبق عادت است. شما برای حل مسائل نیازمند ذهنی خلاق و تفکری جدید هستید. پس کلیشه‌ها را دور ریخته و بدون تکیه‌بر عادات قدیمی به جنگ مشکلات بروید.

۱۳ـ ناامید نشوید

مگر می‌توان با ناامیدی به دنبال راه چاره بود؟ حل مسئله فرآیندی پرفرازونشیب است. اگر راه‌حل انتخابی شما برای حل مشکل کارساز نبود، ناامید نشوید. راه‌حل‌های جدید را امتحان کنید و دست از تلاش برندارید.

۱۴ـ ترس را کنار بگذارید

اگر از امتحان کردن راه‌حل‌های جدید و متفاوت بترسید؛ نمی‌توانید راهکار درست و خلاقانه‌ای پیدا کنید. پس بهتر است ترس را کنار گذاشته و به دل مشکلات بزنید.

البته در بیشتر افراد علت بروز این ترس، ریشه در مورد قضاوت قرار گرفتن دائمی آن‌ها دارد. رفتار شما خواه‌ناخواه همواره در حال قضاوت شدن است. از این بررسی‌ها تعداد بالایی بازخورد به شما می‌رسد که می‌تواند باعث دلگرمی یا ترس و ناامیدی شما شود. هیچ‌گاه نمی‌توان تأثیر فیدبک‌های مثبت و منفی را نادیده گرفت. چراکه آن‌ها می‌توانند باعث پیشرفت یا پسرفت شما شوند. اگر می‌خواهید ماهیت دقیق بازخوردها را بشناسید و به بهترین شکل ممکن از اثرگذاری آن‌ها در مجموعه کاری خود استفاده کنید، پیشنهاد ما به شما مطالعه‌ی مقاله «فیدبک مثبت چیست؟ اهمیت فیدبک مثبت و نحوه‌ی ارائه‌ی آن به کارکنان» است.

۱۵ـ حتی برای شکست هم برنامه داشته باشید

همیشه تمامی راه‌حل‌های پیشنهادی باعث پیروزی و گذر از آن مشکل نخواهند شد. افراد موفق با هر شکست ناامید نمی‌شوند. بلکه آن را تجربه‌ای برای موفقیت‌های بعدی می‌دانند. اگر می‌خواهید مانند یک فرد موفق عمل کنید. حتی برای شکست خود نیز برنامه داشته باشید تا به کمک آن به پیروزی برسید.

و در آخر اینکه

میزان خوشحالی و موفقیت شما در زندگی تا حد زیادی به توانایی‌تان در حل مسئله بستگی دارد. اگر مشکلات حل‌نشده باقی بمانند. ممکن است باعث ضرر در تعاملات فردی، عملکرد ضعیف شغلی یا فقدان سلامت ذهنی در افراد شوند. بنابراین باید به فکر تقویت این مهارت ضروری باشید تا دستیابی به موفقیت برای شما تسهیل شود.

دسته بندی : توسعه فردی و یادگیری

مطالب مرتبط

عضویت در خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه ایمیل خود را وارد کنید.

مطالب پیشنهادی

آزمون‌های مرتبط با این پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست