چگونه خودمان و دیگران را توانمند کنیم؟ نقش توسعه‌ی فردی در توانمندسازی چیست؟

توسعه‌ی فردی

واقعیت این است که امروزه دیگر دوره و زمانه عوض‌شده و همه‌چیز به‌سادگی گذشته نیست. شاید تا چند سال قبل داشتن مدرک لیسانس اوج نبوغ و برتری یک فرد به شمار می‌آمد و با همان مدرک دامنه‌ی وسیعی از انتخاب‌ها پیش رویش قرار می‌گرفت. اما در عصر کنونی اگر از مقوله‌ی توسعه‌ی فردی غافل شوید و حداقل چندین مهارت را به‌صورت حرفه‌ای نیاموزید گزینه‌ی انتخابی هیچ فرد و سازمانی نخواهید بود. در دهه‌های اخیر توسعه‌ی فردی به‌شدت موردتوجه تمام جوامع قرارگرفته و حتی برای آن سرمایه‌گذاری‌های کلانی می‌کنند. شما به‌عنوان یک صاحب کسب‌وکار یا هر شخصی که دغدغه‌ی رشد و پیشرفت دارد، با در نظر گرفتن جایگاه و ویژگی‌های شخصیتی خود باید به دنبال راهکارهایی برای توسعه‌ی فردی یا ارتقای مهارت‌های خویش باشید. بنابراین این‌طور که به نظر می‌رسد این محتوا مخاطب خاص ندارد چراکه همه‌ی ما برای تحقق رؤیاها و آرزوهایمان و ساخت یک زندگی بهتر و تبدیل‌شدن به ورژن بهتری از خودمان ناچاریم که برای توسعه‌ی فردی تلاش کنیم.

چرا توسعه‌ی فردی این‌قدر مهم است؟

نیاز به پیشرفت جزء پنج نیاز اصلی و مهم در ذات هر انسانی است. همه‌ی ما خواهان زندگی بهتری هستیم. دلمان می‌خواهد ثروت بیشتری داشته باشیم. ظاهر و اندام بهتری داشته باشیم. با افراد محبوب و معتبری ارتباط برقرار کنیم. دانش و مهارت‌های بیشتری بیاموزیم. اما نکته‌ی حائز اهمیت اینجاست که گاهی در میان همه‌ی این خواستن‌ها فقط گیج و سردرگم می‌شویم و نمی‌دانیم از کجا و چگونه باید شروع کنیم؟ البته ناگفته نماند که کاملا بر این موضوع واقف هستیم که الان برخی از افراد با خواندن این مطالب در دلشان می‌گویند ای ‌بابا دلتان خوش است. در این دنیای پر از آشفتگی و بی‌عدالتی همین ‌که نفس می‌کشیم خودش هنر است. اتفاقا شاید همین نگرش منفی و پر از ناامیدی به زندگی، مصداقی بر گفته‌های پیشین ما باشد. شاید این دسته از افراد تابه‌حال کوچک‌ترین تلاش هدفمندی در راستای توسعه‌ی فردی و خودشکوفایی نداشته‌اند که در حال حاضر انتخاب هیچ فرد و گروه و سازمانی نیستند.

تعریف توسعه‌ی فردی

توسعه‌ی فردی را می‌توان چنین تعریف کرد: هرگونه تلاشی که در راستای افزایش توانمندی و پرورش مهارت‌های خود برای رسیدن به جایگاهی بهتر و تحقق آرزوهایمان انجام می‌دهیم. در سال‌های اخیر توسعه‌ی فردی به‌عنوان یک سلاح تعبیر می‌شود. ابزاری قدرتمند برای حفاظت از جسم و روان. در یک تعریف جامع می‌توان چنین گفت که توسعه‌ی فردی به معنای شناخت بهتر تیپ و ویژگی‌های شخصیتی، بهبود و ارتقا مهارت‌ها، شناخت پتانسیل‌ها و استعدادها، آگاهی نسبت به نقاط قوت و ضعف، ارتقا جایگاه شغلی و اجتماعی، مدیریت زمان، گسترش ارتباطات مؤثر و بالابردن کیفیت زندگی است.

برای توسعه‌ی فردی چه اقداماتی باید انجام دهیم؟

مدیریت زمان

توسعه‌ی فردیممکن است از خود سؤال کنید که مدیریت زمان چه ارتباطی با توسعه‌ی فردی دارد؟ اما خوب است بدانید که امروزه مدیریت زمان یکی از مهم‌ترین مهارت‌ها در مسیر رشد و توسعه‌ی فردی است. برخی افراد از صبح که از خواب ناز بلند می‌شوند فقط به دور خودشان می‌چرخند و بدون هیچ برنامه و هدف خاصی روز را به شب می‌رسانند. به نظر شما چنین اشخاصی می‌توانند در مسیر رشد و پیشرفت قدم بردارند؟ از سوی دیگر افرادی که با سبک زندگی تک‌بعدی خود نه وقت کافی برای روابط بین فردی دارند، نه وقت کافی برای ورزش کردن و مطالعه و یادگیری دارند هرگز نمی‌توانند تغییری در کیفیت زندگی خویش حاصل کنند و روزبه‌روز استرس و فشار روانی آن‌ها افزایش می‌یابد. 

هنگامی‌که زمان را می‌کشید درواقع فرصت‌های یادگیری را از خود دریغ کرده‌اید. باید بررسی کنید و ببینید که در طول روز برای انجام هر کاری چه مدت‌زمانی را صرف می‌کنید؟ فعالیت‌ها و کارهایی که منجر به اتلاف وقت می‌شوند را ارزیابی نمایید و تلاش کنید آن‌ها را به حداقل برسانید. بدون شک مهارت مدیریت زمان یک‌شبه و به‌راحتی به دست نمی‌آید اما مطمئن باشید اگر به آن عادت کنید زندگی‌تان ازاین‌رو به آن رو می‌شود. پس قدم اول را محکم بردارید و هدف‌گذاری را شروع کنید. بعدازآن برای رسیدن به اهداف کوتاه‌مدت و بلندمدت باید برنامه‌ریزی دقیق و منظمی انجام دهید. کارها و وظایفتان را اولویت‌بندی کنید و خود را وادار کنید تحت هر شرایطی به برنامه‌ریزی خود پای بند بمانید.

شناخت ویژگی‌های شخصیتی، استعدادها و نقاط قوت و ضعف

بسیاری از افراد، سال‌های زیادی از عمر خود را صرف خواندن رشته‌ی تحصیلی یا انجام کاری می‌کنند که هیچ ارتباطی با شخصیت و استعدادهای آن‌ها نداشته است و همین امر موجب اتلاف زمان و انرژی آن‌ها و درنهایت ناامیدی و احساس پوچ بودن می‌شود. سال‌ها وقت و عمر خود را صرف کاری کردن که هیچ علاقه‌ای به آن ندارید و هیچ تناسبی با شخصیت شما ندارد نه‌تنها شما را از مسیر توسعه‌ی فردی منحرف می‌کند بلکه جز فرسودگی و خستگی دستاورد دیگری برایتان نخواهد داشت. یکی از روش‌های معتبری که ما در این زمینه به شما پیشنهاد می‌دهیم تست‌های شخصیت شناسی است. ابزارهایی تخصصی و کاربردی که در تمام دنیا شناخته‌شده هستند و موارد کاربرد بی‌شماری دارند. 

تست شخصیت شناسی نئو فرم بلند (NEO)

تست شخصیت شناسی نئو (NEO) به جهت دقت و اعتباری که دارد در بسیاری از پژوهش‌های روان‌شناسی و جامعه‌شناسی از آن استفاده می‌کنند، می‌تواند راهنمای خوبی برای هدایت شما در مسیر درست رشد و توسعه‌ی فردی باشد. شما با شناخت ویژگی‌های شخصیتی، علایق، نقاط قوت و ضعف و روحیات خود بهتر می‌توانید دست به انتخاب بزنید و سریع‌تر به نتایج مطلوب خود دست‌یابید. ضمن اینکه زمانی که شناخت مناسبی از خود پیدا کردید می‌توانید با بینش و دید بازتری شغل مناسب خود را انتخاب کنید. در مقاله‌ی «شغل مناسب من» نکات قابل‌توجهی را دراین‌باره برای شما جمع‌آوری کرده‌ایم که به شما کمک می‌کند تا تشخیص دهید چه شغلی در دنیا وجود دارد که شما از انجام آن خسته نمی‌شوید و حاضر هستید هرروز به شوق انجام دادنش از خواب بیدار شوید؟ یا اینکه آیا جایگاه شغلی که همواره برای خود متصور بوده‌اید اصلا ارتباطی با شخصیت شما دارد؟ 

تست پنج عامل شخصیتی نئو فرم بلند

تست نئو فرم بلند یکی از پرکاربردترین تست های شخصیت شناسی که در زمینه های مختلف ازدواج، استخدام و تشخیص اختلالات روانشناسی کاربرد دارد. این تست پنج عامل اصلی شخصیتی افراد را مشخص می کند. با پاسخ به ۲۴۰ سوال و صرف حدود ۶۰ دقیقه زمان می‌توانید ۵ عامل شخصیتی + ۳۰ زیر شاخص شخصیتی خود و سبکهای نئو را بیابید. ورود به تست نئو>

تعیین اهداف قابل حصول و مبتنی بر واقعیت

بدیهی است که قدم گذاشتن در مسیر رشد و توسعه‌ی فردی بدون تعیین اهداف و قله‌های مشخص هیچ معنا و مفهومی ندارد. تعیین اهداف به معنای رؤیاپردازی و در نظر گرفتن ایدئال‌هایی دست‌نیافتنی نیست. خودتان را تخریب شخصیت نکنید. شخصیت فعلی خود را با تمام معایب و محاسنش بپذیرید و برای ایستگاه‌های بعدی زندگی‌تان اهدافی دست‌یافتنی در نظر بگیرید. اهداف می‌توانند به شما انگیزه دهند و انرژی لازم برای حرکت در این مسیر را برای شما فراهم کنند. این را به خاطر داشته باشید که تعیین اهداف دور از دسترس و بیش‌ازحد ایدئال نه‌تنها شما را به موفقیت نزدیک نمی‌کند بلکه روزبه‌روز ناامیدتر و بی‌انگیزه‌تر می‌شوید. 

بهبود ارتباطات

توسعه‌ی فردییکی از جنبه‌های مهم توسعه‌ی فردی داشتن روابط بین فردی مؤثر است. شاید برایتان جالب باشد، بخش مهمی از کیفیت زندگی آدم‌ها به ارتباطات آن‌ها بستگی دارد. حیطه‌ی ارتباطات خود را گسترش دهید. شما با گسترش دامنه‌ی ارتباطات و تعاملات خویش با دیگران این شانس را برای خود به ارمغان می‌آورید که دیگران را با توانمندی و مهارت‌هایتان آشنا کنید. همچنین در بطن این ارتباطات شما می‌توانید از تجربیات، شکست‌ها و موفقیت‌های سایر افراد بیاموزید. از معاشرت با افراد اشتباه بپرهیزید و تحت تأثیر انرژی منفی آن‌ها قرار نگیرید. پس اگر می‌خواهید قدمی بزرگ در مسیر توسعه‌ی فردی بردارید خجالت را کنار گذاشته و فعالانه در گروه‌ها و اجتماعات مختلف شرکت کنید.

مسئولیت‌پذیری و تعهد

مسئولیت‌پذیری و تعهد دو عنصر لاینفک مسیر رشد و توسعه‌ی فردی هستند. اگر انتخاب کرده‌اید که سبک و کیفیت زندگی‌تان را تغییر دهید پس مسئولیت آن را تمام و کمال بپذیرید و در مسیر پیش رو ثابت‌قدم بمانید. هر زمان که با شکست و ناکامی مواجه شدید دیگران را متهم نکنید و به عالم و آدم غر نزنید. به انتخاب خود متعهد بمانید و دست از تلاش کردن برندارید.

آیا طرز فکر افراد در روند توسعه‌ی فردی آن‌ها مؤثر است؟

رفتار افراد برخاسته از طرز فکر و نوع نگرش آن‌هاست. بنابراین چگونه نگریستن به مسائل مختلف سهم مهمی در میزان موفقیت آن‌ها دارد. افرادی که از طرز فکر ثابت یا ایستا برخوردار هستند معتقدند که هوش و استعداد ارثی، ثابت و غیرقابل تغییر هستند و از سوی دیگر افراد با طرز فکر پویا معتقدند که این توانمندی‌ها با تلاش و پشتکار تقویت می‌شوند. اشخاصی که الگوی فکری ثابتی دارند نمی‌توانند کسب‌وکار موفقی را تجربه کنند و روابط مؤثری داشته باشند. چراکه تاب‌آوری آن‌ها در برابر تغییرات و مشکلات بسیار پایین است. اما در الگوی فکری پویا مواجهه با هر شکست و ناکامی را شروع یک مسیر تازه تلقی می‌کنند.

۱۲ قانون طلایی در مسیر توسعه‌ی فردی

  • شناخت نیازها و نقاط ضعف تا بدانیم برای بهبود چه مسائلی باید تلاش کنیم.
  • خودشناسی اولین مرحله برای تغییر است.
  • تاب‌آوری و مقاومت خود را در برابر مشکلات و چالش‌ها افزایش دهید.
  • تنها به خودتان تکیه کنید و از دیگران انتظار هیچ‌گونه حمایتی نداشته باشید.
  • در مسیر تغییر و پیشرفت توقفی وجود ندارد. پس ‌دست از تلاش برندارید.
  • از ارزش‌ها و اعتقادات شخصیتان کوتاه نیایید. 
  • در سایه‌ی برنامه‌ریزی منظم و مدون به اهداف مدنظرتان برسید.
  • از تجربه‌های جدید نترسید و مسیرهای متفاوتی را امتحان کنید.
  • تا آخرین روز عمرتان یاد بگیرید و تجربه کنید.
  • عادت‌های خوبتان را تقویت کنید و عادت‌های نادرستی که مانع توسعه‌ی فردی هستند را از بین ببرید.
  • از گذشته و اشتباهات درس بگیرید و خود را سرزنش و شماتت نکنید.
  • تعادل را در جنبه‌های مختلف زندگی‌تان مانند کار، تفریح، استراحت، روابط خانوادگی و دوستانه و … برقرار کنید. 

در آخر

بنابراین تا اینجا متوجه شدیم که توسعه‌ی فردی، فرآیندی است که نه جنسیت می‌شناسد و نه سن و سال. هر شخصی اعم از زن و مرد، پیر و جوان، خانه‌دار و شاغل و مجرد و متأهل به رشد و توسعه‌ی فردی نیاز دارند. توسعه‌ی فردی فرآیندی است مادام‌العمر که خط پایان ندارد. پس تصور نکنید که تنها منحصر به مقطعی از زندگی می‌شود بلکه مسیری است طولانی و باید گام‌به‌گام طی شود. افرادی که در این مسیر قرار می‌گیرند هر روز برای داشتن زندگی بهتر تلاش می‌کنند و هر فرصتی را غنیمت می‌شمارند.

دسته بندی : توسعه فردی و یادگیری, روانشناسی

مطالب مرتبط

عضویت در خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه ایمیل خود را وارد کنید.

تازه‌های امروز

آزمون‌های مرتبط با این پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست