مدیریت زمان چطور فشار کاری ما را بالا می‌برد؟

فشار کاری

فشار کاری، امروزه و در دنیای کسب‌وکارها چالشی غیرقابل‌اجتناب است و تبعات آن تأثیرات مهمی بر سلامت جسم و روان کارمندان و موفقیت سازمان دارد. این مسئله به‌صورت فوریت انجام کارها، کار بیشتر در زمان کمتر، افزایش وظایف یا انواع وظایف در زمان‌بندی محدود، عنوان می‌شود. هدف اصلی انسان‌ها از کار کردن، رفاه و آسایش در زندگی است و نباید کمیت و سبک‌کاری باعث ایجاد خطرات جسمی و روانی، کاهش کیفیت و سبک زندگی شود.

سازمان‌های بزرگ برای بهبود شرایط و بالا بردن عملکرد کارمندان تلاش می‌کنند؛ اما خود کارمندان هم باید راه‌کارهای کنار آمدن با فشار برای بالا بردن عملکرد و حفظ سلامت خود را بدانند. آیا شما با مفهوم فشار کاری و تبعات آن آشنا هستید؟ آیا حاضرید بابت تحمل این فشار و مضراتی که برای سلامت شما دارد، درآمد بالایی داشته باشید؟ و اگر ناچار به انجام حجم بالایی از کارها هستید، آیا می‌دانید چگونه این اوضاع را کنترل و مدیریت کنید تا کمترین آسیب را ببینید؟ در این مقاله سعی داریم تا به این پرسش‌ها پاسخ دهیم.

آنچه باید از مفهوم فشار کاری بدانیم

همه‌ مشاغل مهم، فشار بالایی را به افراد وارد می‌کنند. فشار یک‌جور فوریت برای فرد ایجاد می‌کند که کار را سریع‌تر انجام دهد. طبق تحقیقات، مقدار معقولی از فشار کاری، از بی‌انگیزگی افراد جلوگیری می‌کند و باعث می‌شود تا افراد متمرکز و خلاق بمانند و بیشترین و بهترین عملکرد را از خود نشان دهند. اگر فشار وارده بیش‌ازحد کم باشد؛ احتمال اینکه کارمندان کارها را با تأخیر انجام دهند؛ تمرکز نداشته باشند یا احساس بیهودگی داشته باشند؛ بیشتر می‌شود. البته اگر سطح فشار از حد معمول بیشتر باشد، هیجان، اضطراب، استرس، حواس‌پرتی و کلی عوارض دیگر دارد و سبب ایجاد اختلال در زندگی فردی، اجتماعی و شغلی می‌شود. در ادامه عوامل ایجاد کننده، مزایا و معایب فشار را بررسی می‌کنیم:

عوامل ایجادکننده فشار در مشاغل

عوامل زیادی باعث ایجاد فشار در محیط کار می‌شوند:

  • نوع وظایف: حجم کاری زیاد، شرایط کاری سخت، ساعات کاری طولانی، داشتن سمت‌های مختلف، زمان استراحت کم، نداشتن مهارت‌های موردنیاز و نداشتن حس کنترل و مدیریت بر شرایط،
  • شرایط سازمانی: مدیریت ضعیف، ارتباطات ضعیف، انتظارات و مسئولیت‌های تعریف‌نشده، شرایط فیزیکی نامطلوب یا خطرناک، عدم وجود امنیت شغلی و فرصت رشد،
  • عوامل فردی و بین فردی: نداشتن مهارت تصمیم‌گیری، عدم همکاری و تنش بین کارمندان، سطح پایین اعتماد بین اعضا، عدم حمایت از کارمندان.

اثرات و مزایای فشار در مشاغل:

انسان موجودی مقاوم است و عاشق چالش و وظایف دشوار؛ وظایفی که باعث ایجاد هیجان و رشد او شود. درواقع فشار زیاد در کار به‌عنوان یک فرصت و عامل محرک است؛ و اکثر افراد تحت فشار و به‌مرور زمان مهارت‌های لازم برای عملکرد بهتر و موفقیت را کسب می‌کنند. مهارت‌هایی مثل، داشتن برنامه، اولویت‌بندی کارها، مدیرت زمان، استفاده از راهکارهای جایگزین برای موارد غیرقابل‌پیش‌بینی، کنترل خود در شرایط بحرانی، ارزیابی خود و شفاف کردن مسیر و اهداف و مدیریت فشار و غیره.

معایب و نشانه‌های فشار در مشاغل:

فشار کاریامروزه با تغییر سبک زندگی، افراد مجبور هستند برای داشتن درآمدی بالا، بیشتر از گذشته کار کنند و فشار زیادی را تحمل کنند. این فشار همان‌قدر که ازلحاظ اقتصادی مفید است، می‌تواند روی جسم، روان و سبک زندگی افراد اثراتی جبران‌ناپذیری بگذارد و باعث آسیب شود:

  • اثرات جسمی: افزایش فشارخون، ایجاد بیماری‌های قلبی عروقی، تنش‌های عضلانی و سردرد، اختلالات تغذیه‌ای، اختلالات در خواب، دردهای عصبی،
  • اثرات روانی: بی‌حوصلگی و افسردگی، استرس و اضطراب، عدم تمرکز و حواس‌پرتی، کاهش اعتمادبه‌نفس، کوفتگی و فرسایش روانی،
  • سبک زندگی: عملکرد ضعیف، مصرف مشروبات الکلی یا مواد مخدر، نارضایتی از زندگی و شغل، عدم میل به رابطه جنسی، مشکلات خانوادگی، نداشتن کنترل و مدیریت فردی.

علاوه بر این‌ها به کمک بعضی آزمودن‌های روان‌شناختی نظیر آزمودن استرس شغلی و فرسودگی شغلی، می‌توان متوجه میزان فشار شغلی شد و روش‌های پیش‌گیری از این معایب را در پیش گرفت.

ورود به آزمون فرسودگی شغلی و استرس شغلی

نقش مدیریت زمان در میزان فشار کاری

فشار کاریزمان یکی از منابع محدود انسان برای دستیابی به اهداف و آرزوهایش است. زمان نیازمند مدیریت صحیحی است تا انسان نهایت استفاده را از آن ببرد؛ ازاین‌رو مدیریت زمان برای انسان و سازمان‌ها به‌خصوص در شرایط فشار کاری، بسیار حائز اهمیت است. درواقع مدیریت زمان تلاشی است آگاهانه برای کنترل و اختصاص دادن منابع محدود، جهت جلوگیری از هدر دادن وقت، نظم و ترتیب دادن به روند انجام کارها، رضایت‌مندی و افزایش عملکرد فردی و سازمان. مدیریت زمان یعنی اینکه، نیازها، اهداف، وظایف و منابع را به‌طور شفاف مشخص کنیم، آن‌ها را بر اساس اولویت دسته‌بندی کنیم و با حذف عوامل اضافی و تفویض اختیار و کنترل آن، زمان لازم را برای انجام کارها اختصاص دهیم.

مدیریت زمان اگر به‌درستی و با تداوم انجام شود، می‌تواند فشار موجود در شرایط بحرانی کار را کنترل کند و باعث شود تا کسب‌وکارها حتی در اوج فشار، به اهداف فردی و سازمانی برسند. کاهش استرس، انجام کارها در زمان کوتاه‌تر، اجتناب از دوباره‌کاری، کاهش زمان اتلاف شده، افزایش زمان استراحت و اوقات فراغت، افزایش راندمان کار، حفظ تعادل در کار و زندگی و غیره نمونه‌هایی از فواید مدیریت زمان است. افرادی که از مهارت‌های مدیریت زمان در کار خود استفاده می‌کنند، پله‌های ترقی را با سرعت بیشتری طی کرده و در مسیر کاری خود موفق‌تر هستند.

در مدیریت زمان اثربخش افراد برای جلوگیری از اتلاف وقت از روش‌هایی استفاده می‌کنند که در زیر به آن‌ها اشاره می‌شود:

  • داشتن برنامه روزانه بر اساس اولویت هر کاری
  • تقسیم کردن هر کار به قسمت‌های کوچک‌تر برای ایجاد نظم ذهنی
  • مرتب کردن محیط کار و حذف عوامل حواس‌پرتی
  • انجام ندادن هم‌زمان کارها و تمرکز روی کار اصلی
  • کم کردن وظایف و مسئولیت‌ها به کمک تفویض کار به دیگران
  • افزایش مهارت‌های تصمیم‌گیری و مدیریت هیجان‌ها
  • محدود کردن و مشخص کردن زمان خاص برای انجام هر کار
  • یافتن راه‌حل‌های مختلف برای هر کار
  • واقع‌بینی و کنار گذاشتن کمال‌گرایی
  • به اتمام رساندن کارها و تمرکز روی نتایج
  • حفظ سلامت جسمانی و روانی

چطور با فشار کاری زیاد کنار بیایم

فشار یک پدیده اجتماعی و سازمانی است که در جوامع امروزی و سازمان‌ها به‌طور گسترده‌ای بر جو سازمان، روابط انسان‌ها و سلامت جسمی و روانی آن‌ها تأثیر می‌گذارد. برای مواجهه با این پدیده دو رویکرد داریم، یکی رویکرد پیش‌گیری و دیگری رویکرد مدیریتی؛ که در زیر به آن‌ها اشاره شده است:

چگونه از ایجاد فشار محیط کار پیش‌گیری کنیم:

در رویکرد پیش‌گیری، از راهکارهای فردی و سازمانی ذکر شده، برای پیش‌گیری استفاده می‌شود:

  • راهکارهای فردی: آشنایی با قوانین و مسئولیت‌ها، باور داشتن به توانایی‌ها، استفاده مفید از اوقات فراغت، ابراز وجود و بیان مشکلات، برنامه‌ریزی و مدیریت زمان.
  • رﺍﻫﮑﺎﺭﻫﺎی ﺳﺎﺯﻣﺎنی: ایجاد آسایش فیزیکی و روانی کارمندان، اطمینان از تناسب توانایی‌های فرد با نوع و میزان کار، نظم و زمان‌بندی مناسب، ایجاد فرصت‌هایی برای استراحت و مرخصی، مشارکت کارمندان در تصمیم‌گیری‌ها و بهبود تعاملات اجتماعی و بین فردی کارمندان

چگونه فشار محیط کاری را مدیریت کنیم:

به کمک آزمون‌های روان‌شناختی مثل تست استرس شغلی و فرسودگی شغلی می‌توان متوجه وجود فشار در کار شد. در حقیقت در مواقعی که مجبور به تحمل فشار کاری هستید، استفاده از رویکرد مدیریتی می‌تواند میزان کارایی شما را افزایش دهد.

  • از میزان فشار در کار خود بکاهید و ساعت‌هایی را به استراحت اختصاص دهید.
  • زندگی در زمان حال و چشم‌پوشی از رخدادهای تلخ و ناگوار گذشته یا نگرانی‌های آینده.
  • نفس‌های عمیق و انجام تمرین‌های آرام‌بخش برای کاهش تنش عصبی.
  • انجام دادن کارها باانرژی، متمرکز و برنامه‌ریزی دقیق و حذف عوامل حواس‌پرتی.
  • توجه به تغذیه و خواب مناسب و کاهش عوامل و محرک دستگاه عصبی.
  • کاهش استرس و اضطراب با اولویت‌بندی کارها و شفاف‌سازی اهداف.
  • به‌جای واکنش‌های هیجانی، اقدام کنید و کنترل اوضاع را با اعتمادبه‌نفس در دست بگیرید.
  • نقاط قوت و ضعف خود را شناسایی و کار خود را ارزیابی کنید و به خودتان انگیزه بدهید.

سخن آخر

روشی که افراد در مواجهه با مشکلات در نظر می‌گیرند نمونه‌ای از عملکرد آن‌ها در مقابل مسائل زندگی است. مدیریت زمان یکی از روش‌های رایج برای کاهش استرس در محیط‌های با فشار زیاد کاری است. درواقع مدیریت زمان به‌عنوان منبعی برای ایجاد انگیزه و افزایش اعتمادبه‌نفس افراد، باعث انجام حجم کارهای زیاد در زمان محدود می‎‌شود و موجب رشد و پیشرفت فرد و سازمان‌ها است؛ اما تحمل فشار کاری بالا خطرهایی برای سلامتی جسم و روان کارمندان دارد که باید به آن‌ها توجه ویژه‌ای شود. در این مقاله سعی کردیم تا همه جوانب این مسئله را روشن کنیم و راه‌کارهای پیش‌گیری و مدیریتی موجود را عنوان کردیم؛ لطفاً اگر تجربه یا نظری درباره این موضوع دارید، با ما و خوانندگان به اشتراک بگذارید.

دسته بندی : استخدامی و شغلی, منابع انسانی

مطالب مرتبط

عضویت در خبرنامه

برای عضویت در خبرنامه ایمیل خود را وارد کنید.

تازه‌های امروز

آزمون‌های مرتبط با این پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست